هماهنگ بودن با روس‌ها
چگونه سریع‌تر با جامعه روسیه سازگار شویم؟

مسیرهای رسیدن به سازگاری اجتماعی. چگونه با اضطراب جدایی از عزیزان کنار بیاییم؟

چه چیزهایی درباره روسیه می‌دانم؟ آیا جایگاهم را در این کشور پیدا خواهم کرد؟ زندگی‌ام با چه چیزی پر خواهد شد؟ این‌ها و بسیاری سؤالات دیگر را اتباع خارجی حتی پیش از ورود به روسیه از خود می‌پرسند. روشن است که وقتی به یک کشور جدید می‌رسید، علاوه بر مجموعه‌ای از برداشت‌ها و تجربیات، با مرحله‌ای از سازگاری روان‌شناختی (درونی) و اجتماعی-فرهنگی (خارجی) مواجه خواهید شد. موفقیت و سرعت سازگاری اجتماعی-فرهنگی شما به عوامل مختلفی بستگی دارد. در اینجا چند مثال آورده شده است.

  • جوانان راحت‌تر از افراد مسن‌تر با محیط‌های جدید سازگار می‌شوند.
  • اگر دلیل مهاجرت داوطلبانه باشد، مانند کار، تحصیل یا تمایل به تحقق پتانسیل‌های خود در کشوری دیگر، سازگاری سریع‌تر پیش خواهد رفت، زیرا شما و همراهانتان در گروه‌های مختلفی در روسیه گنجانده خواهید شد: همکاران، همکلاسی‌ها یا همسایگان.
  • آشنایی با زبان، سازگاری را آسان‌تر می‌کند.
  • هرچه فاصله فرهنگی کمتر باشد (وقتی فرهنگ بومی، زندگی روزمره، دولت و ساختار اجتماعی شبیه این مسائل در روسیه باشند)، سازگاری آسان‌تر است.
  • دشوارترین جنبه شرایط اجتماعی، نگرش نسبت به مهاجران به‌طور کلی و نسبت به مهاجران از کشور شما به‌طور خاص است. جامعه روسیه چندملیتی و چندفرهنگی است، به این معنی که نسبت به مهاجران رفتاری بسیار دوستانه و پذیرا دارد. به همین دلیل روند سازگاری در اینجا کاملاً طبیعی پیش می‌رود.

شوک فرهنگی

اینکه فقط تمام عواملی را که به سازگاری سریع در روسیه کمک می‌کنند درنظر بگیریم، کافی نخواهد بود. راحتی روانی تنها پس از غلبه بر شوک فرهنگی به‌دست می‌آید. غلبه بر این شوک برای افراد مختلف به زمان‌های متفاوتی نیاز دارد.

چگونه بفهمم که در روسیه دچار شوک فرهنگی شده‌ام؟

متوجه تغییرات مکرر در خلق‌وخوتان می‌شوید – از شادی و سرخوشی رسیدن به روسیه، چیزی که مدت‌ها آرزویش را داشتید، تا احساس طردشدگی، استرس و ترس از تماس با روس‌ها. این احساسات به‌دلیل تفاوت اجتناب‌ناپذیر میان انتظارات و واقعیت، تغییر سبک زندگی و محیط، و دوری از عزیزان به‌وجود می‌آیند. حتی اگر درباره روسیه و مردم روسیه اطلاعات زیادی داشته باشید و قبلاً اینجا بوده باشید باز هم ممکن است شوک فرهنگی خود را نشان دهد.

چگونه متوجه می‌شوید که شوک فرهنگی تمام شده است؟

با گذشتن شوک فرهنگی در محیط جدیدتان احساس رضایت و سرزندگی خواهید کرد و همچنین مهارت‌های اجتماعی را خواهید آموخت. با جامعه روسیه ادغام خواهید شد و قادر خواهید بود تعامل مؤثری با افراد داشته باشید. مهارت‌های زبانی شما بهبود خواهد یافت و شروع به درک ارزش‌های فرهنگی خواهید کرد. انتخاب گزینه‌های رفتاری در بیشتر موقعیت‌ها برایتان طبیعی خواهد شد و دوستان و عادات جدیدی پیدا خواهید کرد. این باعث ایجاد پیوند عاطفی قوی با جامعه و عشق به روسیه خواهد شد.

اصول زیر به شما کمک می‌کنند به نگرش مثبت، کارایی، تمایل به برقراری ارتباط و درک مثبت همه چیزهای جدیدی را که در روسیه با آن‌ها روبه‌رو می‌شوید برسید.

چگونه راحت‌تر با کشور جدید سازگار شویم؟

  • 1

    قبل از ورود به روسیه، با این کشور آشنا شوید. دانشنامه‌ها، وبلاگ‌ها، مجلات و ویدیوها درباره تقریباً هر موضوعی به شما کمک می‌کنند تصویری از این کشور در ذهنتان ترسیم شود و از واقعیات آن مطلع شوید.

  • 2

    زبان روسی را بیاموزید، حداقل در سطح ابتدایی. درک بهتری از فرهنگ و آداب و رسوم این کشور پیدا کنید که باعث می‌شود ارتباط شما با روس‌ها بسیار آسان‌تر شود.

  • 3

    دوستان جدید پیدا کنید. به باشگاه‌ها، گروه‌ها یا جوامع نزدیکتان که با علایق شما مطابقت دارند بپیوندید. به این ترتیب دایره اجتماعی‌تان گسترش می‌یابد.

  • 4

    اجتماعی باشید. سعی کنید با مردم محلی آشنا شوید. در رویدادها شرکت کنید و به پارک و کافه بروید تا بتوانید با افراد ملاقات کنید و آشنایی‌های جدید برقرار کنید.

  • 5

    برای درخواست کمک از هموطنان خود در خارج از کشور تردید نکنید. آنها می‌توانند تجربیات خود را به‌اشتراک بگذارند و توصیه‌های مفیدی ارائه دهند.

  • 6

    سرگرمی‌ها و تفریحاتتان را فراموش نکنید. کارهایی را که از آن‌ها لذت می‌برید انجام دهید تا دیدگاه مثبت‌تان را به جهان حفظ کنید و از احساس تنهایی دوری کنید.

  • 7

    با دوستان و خانواده در وطن در تماس باشید. ارتباط با عزیزان در روزهای سخت کمک‌کننده خواهد کرد.

  • 8

    سلامتتان را فراموش نکنید. ورزش منظم، رژیم غذایی سالم و خواب کافی به شما کمک می‌کنند خوش‌بین بمانید و احساس بهتری داشته باشید.

علامت تعجب

همه می‌دانند که سازگاری اجتماعی فرهنگی پس از مهاجرت به کشوری جدید فرایندی است که به زمان و صبر نیاز دارد. درصورت نیاز به کمک و حمایت، برای دریافت آن تردید نکنید.

بازدید، تعطیلات

مردمان روسیه بسیار مهمان‌نوازند، پس تعجب نکنید اگر خیلی زود پس از آشنا شدن با کسی، خود را در حال بازدیدی بی‌دلیل یا در جشن‌های خانوادگی مانند جشن تولد ببینید. شرکت در این رویداد فرصتی عالی برای گسترش دایره ارتباطات شما و آشنایی بیشتر با فرهنگ و سنت‌های روسیه است.

در روسیه مرسوم است که وقتی کسی شما را به جشن تولد یا بزم دیگری دعوت می‌کند، هدیه بیاورید. اینکه چه هدیه‌ای بیاورید به گیرنده هدیه بستگی دارد. مردم روسیه معمولاً این‌ها را هدیه می‌دهند: گل (برای زنان)، کتاب، لوازم دکوری، عطر، دستگاه‌های الکترونیکی و سایر وسایل مفید، و همچنین وسایل مرتبط با سرگرمی‌ها یا علایق گیرنده هدیه. به کودکان بازی، اسباب‌بازی و تجهیزات ورزشی هدیه داده می‌شود.

علامت تعجب

در روسیه ضرب‌المثلی وجود دارد: «В чужой монастырь со своим уставом не ходят» (گر خواهی نشوی رسوا، هم‌رنگ جماعت شو). به این معنی که نباید قوانین و دستورات خود را بر جمع یا جامعه دیگران تحمیل کنید. هر کشور و جامعه فرهنگ، سنت‌ها و هنجارهای رفتاری منحصربه‌فردی دارد که مهم است به آن‌ها احترام بگذاریم و سعی نکنیم دیدگاهمان را تحمیل کنیم. هنگام تعامل با دیگران، مهم است که از قوانین آن‌ها استقبال کنید و رفتاری مورد قبول گروه داشته باشید تا ارتباط دوستانه باشد.

قوانین رفتار در مهمانی تولد

باید به‌موقع در مهمانی حاضر شوید. اگر میزبان‌ها هنوز در حال آماده کردن فضا و چیدن میز هستند، می‌توانید پیشنهاد کمک کنید. زمانی که وارد خانه میزبان می‌شوید، باید کفش‌هایتان را درآورید و در راهرو بگذارید، سلام کنید و از میزبانان برای دعوتشان تشکر کنید. میزبانان شما را به خانواده و مهمانان دیگر معرفی خواهند کرد. به‌عنوان یک فرد خارجی، احتمالاً مرکز توجه خواهید بود. اگر از شما پرسیده شد، درباره خودتان و کشورتان بگویید.

درطول مهمانی‌ها در روسیه مرسوم است که مهمانان با هم ارتباط برقرار کنند، در بازی‌ها و مسابقات شرکت کنند، برقصند و ترانه بخوانند، و برای سلامتی صاحب تولد غذا بخورند و بنوشند. معمول است که به صاحب تولد تبریک بگویند و برای موفقیت، رفاه و برآورده شدن آرزوهایش بنوشند.

در پایان مهمانی، مهم است که از مهمان‌نوازی میزبانان تشکر کنید و به‌موقع خانه آن‌ها را ترک کنید. در روسیه مرسوم نیست که پس از پایان مراسم مدت زیادی بمانند تا مزاحم میزبان‌ها برای مرتب کردن خانه نشوند. به‌طور کلی، شرکت در جشن تولد و همچنین دیگر جشن‌های خانوادگی یا شخصی می‌تواند به شما کمک کند در جامعه روسیه جا بیافتید، به شرط آنکه آداب و رفتار را رعایت کنید.

عناصر غیرکلامی ارتباط

فاصله اجتماعی

برای آسایش روانی، ایمنی شخصی و جلوگیری از گسترش عفونت‌ها، لازم است فاصله‌ای بین افراد وجود داشته باشد. این فاصله به میزان آشنایی شما، سن، جنسیت، نقش‌های اجتماعی و موقعیت ارتباطی بستگی دارد.

این شکل فاصله توصیه‌شده را در چهار موقعیت ارتباطی نشان می‌دهد.

فضای خصوصی محافظت‌شده‌ترین فضا برای ما است. فقط نزدیک‌ترین افراد اجازه ورود به آن را دارند: فرزندانمان، والدینمان و معشوقمان. فضای شخصی نشان‌دهنده فاصله‌ای است که در تعاملات روزمره با دوستان و آشنایان حفظ می‌کنیم.

فضای اجتماعی باید در رویدادهای رسمی، مذاکرات، هنگام ملاقات با افراد جدید یا گفتگو با افرادی که جایگاهشان بالاتر از شما است، رعایت شود. رعایت فضای اجتماعی در محیط کسب‌وکار بخشی از فرهنگ سازمانی و آداب معاشرت است.

علاوه‌بر این، رعایت فاصله اجتماعی در شرایط زیر مهم است:

  • در اماکن عمومی (فروشگاه‌ها، داروخانه‌ها، وسایل حمل‌ونقل عمومی) که ممکن است جمعیت زیادی در آن حضور داشته باشد.
  • هنگام شرکت در رویدادهای فرهنگی، ورزشی و سایر رویدادها.

بسیاری ممکن است در میان جمعیت شلوغ حاضر در کنسرت، در آسانسور یا روی پله‌برقی که حفظ فاصله مناسب دشوار است، معذب شوند. در چنین شرایطی توصیه می‌شود اگر قصد آشنا شدن با کسی را ندارید، گفت‌وگو را آغاز نکنید. حتی اگر با کسی تماس چشمی برقرار کردید، مستقیم به او خیره نشوید؛ بدنتان را در حالتی نگه دارید که حرکات و وسایلتان مزاحم اطرافیان نشود؛ سعی کنید احساسات و صدای خود را کنترل کنید.

فضای عمومی راحت‌ترین فضا است، اما چندان رایج نیست. برای مثال، هنگام سخنرانی عمومی، سخنران در فاصله قابل‌توجهی از مخاطبان قرار دارد.

حرکات سر و دست

حرکات سر و دست نقشی مهم در سنت ارتباطی روس‌ها ایفا می‌کنند. این حرکات می‌توانند طیف وسیعی از احساسات و عواطف را ابراز کنند و همچنین ارتباط کلامی را تکمیل و تقویت نمایند. مردمان روسیه زیاد از اشاره‌های بدنی و نشان دادن احساسات با حرکات صورت و بدنشان استفاده می‌کنند.

انگشت شست به‌طرف بالا – عالی است، تأیید می‌کنم.

انگشت شست به‌طرف پایین – بد است.

دست تکان دادن – سلام و احوالپرسی.

با انگشت اشاره کردن – آنجا، تو (به کسی یا چیزی اشاره می‌شود).

با دست اشاره کردن – بیا اینجا.

گذاشتن دست روی شقیقه (چیزی مثل سلام نظامی) – انجام خواهد شد.

گرفتن بینی – بوی بدی می‌دهد.

چرخاندن انگشت اشاره نزدیک شقیقه: «دیوانه شدی؟»

خاراندن سر – باید درباره‌اش فکر کنم.

ژست «اوکی» – بله، این مسئله حل‌وفصل شد.

مقدار کم را با انگشتان نشان دادن – مقدار کم، خیلی کم.

صلیب کردن انگشت میانی – امیدوار به شانس خوب.

نشان دادن کف دست به‌صورت افقی – آن را به من بده.

بالا بردن کف دست به‌صورت عمودی – ایست، دیگر صحبت نکن.

اشاره بزن قدش - آفرین، دست مریزاد.

کشیدن قلب با دو دست – عشق.

همان حرکات سر و دست، اما با معنی متفاوت

با اینکه مردمان روسیه احساساتی‌ترین مردمان یا بیشترین استفاده‌کننده‌گان از حرکات سر و دست نیستند، اما با این حال زیاد از این حرکات استفاده می‌کنند. روزانه این حرکات بدنی را خواهید دید:

دست دادن

این یکی از رایج‌ترین حرکات در روسیه است. اغلب مردان از آن استفاده می‌کنند و هنگام ملاقات، خداحافظی و در موقعیت‌های دیگر دست می‌دهند. فشردن دست طرف مقابل بسته به زمینه و روابط بین افراد می‌تواند قوی یا سست باشد.

شانه بالا انداختن

این اشاره نشان‌دهنده عدم قطعیت یا ناآشنایی است و ممکن است با عبارت‌های «نمی‌دانم» یا «مطمئن نیستم» همراه باشد.

ضربه ملایمی روی شانه

با این اشاره حمایت، تسلی یا تأیید خود را نشان می‌دهیم. بسته به زمینه، این ضربه روی شانه می‌تواند ملایم یا قوی باشد.

لبخند زدن

لبخند زدن اشاره‌ای جهانی برای ابراز شادی، رضایت یا سلام و احوالپرسی است. بسته به موقعیت، لبخند می‌تواند فراخ یا کنترل‌شده باشد.

در آغوش گرفتن

این‌گونه از عزیزانمان استقبال می‌کنیم، از آن‌ها حمایت می‌کنیم یا به آن‌ها تبریک می‌گوییم.

بالا بردن ابروها به معنای تعجب است.

مالش دادن چانه نشان می‌دهد که فرد در حال فکر کردن یا تأمل درباره چیزی است.

مالیدن کف دست‌ها به هم انتظار یا امیدواری نسبت به چیزی خوشایند را نشان می‌دهد.

اکثر مردمان روسیه این حرکات، اشاره‌ها و کنش‌ها با اشیا را با دست راست خود انجام می‌دهند. استفاده از دست چپ نادر است و معمولاً به این معناست که فرد چپ‌دست است. استفاده از دست چپ در این حرکات بدنی، توهین‌آمیز تلقی نمی‌شود. در روسیه، زیاد به این اهمیت نمی‌دهیم که حرکات با کدام دست انجام می‌شود.

قوانین آداب معاشرت در روسیه

می‌توانید ویژگی‌های فرهنگ ارتباطی یک کشور را نه تنها از کتاب‌های آداب معاشرت و راهنماها، بلکه از منابع دیگری نیز بیاموزید. می‌توانید قواعد زیادی از آداب و رفتار را در موقعیت‌های روزمره و کاری یاد بگیرید. وقتی استخدام می‌شوید، قطعاً فرصت خواهید داشت تا با مقررات داخلی کار آشنا شوید – این یک سند مقرراتی ویژه است. هنگام ورود به آسانسور یا وسایل حمل‌ونقل عمومی، علائم اطلاعاتی واضحی در قالب متن یا عکس خواهید دید.

این‌ها توصیه‌هایی برای مرتب نگه داشتن امور است. پیروی از آن‌ها کمک می‌کند رفتار افراد قابل‌پیش‌بینی‌تر و قابل‌درک‌تر باشد.

در روسیه، برخی ضوابط آدابی برای همه است، و برخی ضوابط فقط برای زنان یا فقط برای مردان است. این ضوابط به تعاملات بین اعضای دو جنس مختلف در اماکن عمومی مربوط می‌شوند. این ضوابط را بخوانید و تلاش کنید به آن‌ها پایند بمانید.

  • 1

    در رختکن مراکز و ساختمان‌ها، مردان باید به زنان در درآوردن لباس رویی خود کمک کند، همچنین باید در را باز کنند و آن را نگه دارند و اجازه دهند تا زنان نخست از در عبور کنند.

  • 2

    در رستوران یا کافه، مردان باید به زنان کمک کند لباس رویی‌شان را درآورند و صندلی را عقب بکشند تا روی آن بنشیند. زنان باید منتظر بماند تا مردان این کار را انجام دهند.

  • 3

    در وسایل حمل‌ونقل عمومی، مردان باید جای خود را به زنان (و همچنین سالمندان و افراد ناتوان) بدهند، زنان باید جای خود را به سالمندان و افراد ناتوان بدهند.

  • 4

    در روسیه استعمال دخانیات در اماکن عمومی ممنوع است. در مکان‌هایی که سیگار کشیدن مجاز است، سیگار کشیدن در حضور زنان و کودکان همچنان ناخوشایند است.

  • 5

    هنگام تعامل با همکاران یا شرکای تجاری، مردان و زنان باید رفتاری حرفه‌ای و دوستانه داشته باشند. اگر همکاران هم‌سن یا جوان‌تر از شما مشکلی با این قضیه نداشته باشند، می‌توانید آن‌ها را با نام کوچکشان صدا بزنید. همکاران مسن‌تر معمولاً با نام کوچک و نام مشتق از نام پدر (درصورت وجود) خطاب می‌شوند.

  • 6

    شوخی کردن درباره مسائل حساس، به‌ویژه نژاد، مذهب، جنسیت و ظاهر افراد، قابل قبول نیست.

  • 7

    مردان و زنان باید مرتب و آراسته باشند و به بهداشت و ظاهر خود توجه کنند.

  • 8

    باید به‌موقع به قرارهای خود برسید. این نشانه‌ای از احترام به طرف مقابل است. در قرارهای عاشقانه، زنان می‌توانند برای نشان دادن عشوه‌گری‌شان کمی دیرتر برسند. تأخیرهای جدی باید اطلاع داده شوند و برای آن‌ها عذرخواهی شود.

  • 9

    ابتدا به زنان اجازه داده می‌شود تا از منو و در اکثر موقعیت‌های دیگر غذا را انتخاب کنند.

  • 10

    شخصی که شما را دعوت می‌کند معمولاً هزینه غذا در کافه یا رستوران را پرداخت می‌کند. بهتر است این موضوع را از قبل مشخص کنید. اگر قراری گذاشته نشده است، باید قبل از پرداخت صورت‌حساب مشخص کنید که این کار برای طرف مقابل شما توهین‌آمیز نیست.

درک سازوکارهای سازگاری در فرهنگی جدید به شما کمک می‌کند از اضطراب ناشی از جدایی و دلتنگی برای وطن رها شوید و با کشور میزبان خو بگیرید. تعامل با جامعه محلی از طریق دیدار با دوستان و شرکت در جشن‌ها، ادغام اجتماعی موفق و ایجاد ارتباطات میان‌فردی مهم را تقویت می‌کند. به کاربرد زبان و نشانه‌های غیرکلامی توجه کنید. اینگونه احساس اعتماد به نفس بیشتری خواهید داشت و قادر خواهید بود روابط هماهنگ با دیگران را حفظ کنید.

رعایت آداب معاشرت در ارتباط، از جمله آداب پذیرفته‌شده بین زنان و مردان، و همچنین ضوابط کلی رفتار و ایمنی به شما کمک می‌کند در روسیه احساس راحتی کنید. خود را به‌عنوان فردی فرهیخته و خوش‌برخورد معرفی خواهید کرد که به آداب و ارزش‌های جامعه محلی احترام می‌گذارد.

به‌جای پس‌گفتار

روسیه با سنت‌ها، مهمان‌نوازی و فرهنگ شگفت‌انگیز خود به استقبال مهمانانش می‌رود که اقامتی به‌یادمادنی و غنی را در این کشور رقم می‌زند. از شما دعوت می‌کنیم روسیه را کاوش کنید و سفری جذاب به تاریخ و امروز کشور شگفت‌انگیز ما داشته باشید!